آدیسون آتیپیک در سگ | تشخیص و مدیریت تخصصی
آدیسون آتیپیک در سگ (Atypical Addison)
آدیسون آتیپیک نوعی هیپوآدرنوکورتیسیسم است که در آن
کمبود گلوکوکورتیکوئید وجود دارد اما الکترولیتها طبیعی هستند.
عدم وجود هیپوناترمی و هیپرکالمی تشخیص را دشوار میکند.
--------------------------------------------------
پاتوفیزیولوژی
- تخریب قشر آدرنال (اغلب ایمنیواسطه)
- حفظ عملکرد زونا گلومرولوزا در مراحل اولیه
- کاهش کورتیزول بدون اختلال آلدوسترون
در برخی موارد طی ماهها به فرم کلاسیک تبدیل میشود.
--------------------------------------------------
علائم بالینی
- بیحالی مزمن
- کاهش اشتها
- کاهش وزن
- استفراغ متناوب
- اسهال مزمن
- اپیزودهای collapse خفیف
⚠ اغلب با IBD یا بیماری گوارشی اشتباه گرفته میشود.
--------------------------------------------------
الگوی آزمایشگاهی
| پارامتر | یافته شایع |
| سدیم | نرمال |
| پتاسیم | نرمال |
| آلبومین | کاهش خفیف |
| کلسترول | کاهش |
| عدم stress leukogram | شایع |
--------------------------------------------------
تشخیص قطعی
ACTH Stimulation Test
| Baseline Cortisol | Post-ACTH | تفسیر |
| پایین |
عدم افزایش (<2 µg/dL) |
تشخیص آدیسون آتیپیک |
⚠ نسبت Na:K طبیعی است → این تست ضروری است.
--------------------------------------------------
تشخیصهای افتراقی مهم
- IBD
- EPI
- بیماری کبدی مزمن
- نارسایی کلیوی اولیه
- Neoplasia گوارشی
--------------------------------------------------
درمان
فاز اولیه
Prednisolone 0.2–0.4 mg/kg/day PO
در صورت علائم شدید:
Dexamethasone 0.1 mg/kg IV
--------------------------------------------------
مدیریت بلندمدت
Prednisolone 0.05–0.1 mg/kg/day maintenance
⚠ در حال حاضر نیاز به DOCP نیست (الکترولیت نرمال)
--------------------------------------------------
پایش طولانیمدت
• بررسی الکترولیت هر 3–6 ماه
• آموزش صاحب حیوان برای افزایش دوز در استرس
• پایش تبدیل به فرم کلاسیک
--------------------------------------------------
پیشآگهی
در صورت تشخیص صحیح، پاسخ به درمان عالی است.
عدم تشخیص میتواند منجر به بحران ناگهانی شود.
--------------------------------------------------
نکات پیشرفته کلینیکی
• فقدان stress leukogram سرنخ مهم است
• Basal cortisol > 2 µg/dL → رد بیماری
• سگهای جوان تا میانسال بیشتر درگیر میشوند
• تبدیل به آدیسون کلاسیک در 30–40٪ موارد گزارش شده
--------------------------------------------------
منابع معتبر
MSD Veterinary Manual
AVMA
--------------------------------------------------