بیماری آدیسون در سگ | تفسیر نسبت Na:K
بیماری آدیسون در سگ (Hypoadrenocorticism)
آدیسون یک بیماری غدد درونریز تهدیدکننده حیات است که به علت کاهش تولید گلوکوکورتیکوئید و مینرالوکورتیکوئید رخ میدهد. اختلال الکترولیتی شاخص آن کاهش سدیم و افزایش پتاسیم است.
--------------------------------------------------نسبت Na:K چیست؟
نسبت سدیم به پتاسیم از تقسیم مقدار سدیم سرم بر پتاسیم سرم به دست میآید.
Na:K = Serum Sodium / Serum Potassium
--------------------------------------------------
تفسیر نسبت Na:K
| نسبت | تفسیر |
|---|---|
| > 27 | احتمال آدیسون کم |
| 23–27 | مشکوک |
| < 23 | بهشدت مشکوک به آدیسون |
| < 20 | بسیار مطرحکننده |
پاتوفیزیولوژی الکترولیتی
- کاهش آلدوسترون → احتباس پتاسیم
- از دست رفتن سدیم و آب
- هیپوولمی شدید
- اسیدوز متابولیک
بحران آدیسونی (Addisonian Crisis)
علائم بالینی
- ضعف شدید
- برادیکاردی با وجود شوک
- استفراغ و اسهال
- هیپوترمی
- کلاپس
الگوریتم تشخیصی
1️⃣ CBC و Chemistry
2️⃣ بررسی Na, K و محاسبه نسبت
3️⃣ Basal Cortisol
4️⃣ ACTH Stimulation Test (تست قطعی)
Basal Cortisol
> 2 µg/dL → آدیسون تقریباً رد میشود < 2 µg/dL → نیاز به تست ACTH --------------------------------------------------درمان بحران آدیسونی
مایع درمانی
0.9% NaCl Bolus: 20 ml/kg طی 15–20 دقیقه در شوک سپس 4–6 ml/kg/hrکنترل هیپرکالمی
در صورت K > 7 → کلسیم گلوکونات 0.5–1 ml/kg IV آهستهگلوکوکورتیکوئید
Dexamethasone 0.1–0.2 mg/kg IV (با تست ACTH تداخل ندارد) --------------------------------------------------درمان نگهدارنده
| دارو | دوز |
|---|---|
| DOCP | 2.2 mg/kg IM هر 25–30 روز |
| Prednisolone | 0.1–0.2 mg/kg/day PO |
تشخیصهای افتراقی با نسبت Na:K پایین
- انسداد ادراری
- پارگی مثانه
- AKI شدید
- اسهال شدید
پیشآگهی
در صورت تشخیص بهموقع، پیشآگهی عالی است و حیوان میتواند زندگی طبیعی داشته باشد. عدم تشخیص بحران آدیسونی میتواند کشنده باشد.
--------------------------------------------------منابع معتبر
MSD Veterinary ManualAVMA --------------------------------------------------